آغاز خروج امارات از مواضع راهبردی در دریای سرخ و خلیج عدن

به گزارش گروه بین‌الملل مانا به نقل از مریتایم اکسکیوتیو؛ بر اساس اطلاعات میدانی، استقرار نیروهای امارات در نقاطی در شمال و جنوب کریدور ترانزیتی امنیت دریایی در خلیج عدن و همچنین نقاط مسلط بر مسیرهای کشتیرانی در جنوب دریای سرخ، وارد مرحله‌ای از دگرگونی و کاهش حضور شده است. این روند همچنان ادامه دارد و هنوز مشخص نیست پس از تکمیل فرآیند خروج، چه میزان از حضور نظامی امارات در منطقه باقی خواهد ماند.

این تحول پس از مجموعه‌ای از تحرکات منطقه‌ای رخ می‌دهد که طی آن، نیروهای هم‌پیمان و وابسته به امارات اقداماتی برای گسترش نفوذ خود انجام دادند. در یکی از این موارد، نیروهای وابسته به شورای انتقالی جنوب (STC) که از حمایت امارات برخوردار است، مواضعی را در استان‌های حضرموت و المهره در شرق یمن تصرف کردند؛ اقدامی که منجر به عقب‌نشینی نیروهای وابسته به دولت رسمی و بین‌المللی یمن و مورد حمایت عربستان شد.

با این حال، این تحرکات با مخالفت تدریجی دولت یمن، عربستان و عمان مواجه شد؛ مخالفت‌هایی که ابتدا جنبه دیپلماتیک داشت اما به‌مرور شدت گرفت. تحلیلگران معتقدند حساسیت‌های قبیله‌ای و سطح بالای خودمختاری محلی در این مناطق، امکان تثبیت بلندمدت چنین تحرکاتی را محدود می‌کند.

در ادامه، تحولات سیاسی منطقه نیز به تشدید فضای مخالفت کمک کرد. پس از اعلام شناسایی دیپلماتیک سومالی‌لند از سوی اسرائیل، فضای منطقه‌ای نسبت به نقش امارات در تحولات شاخ آفریقا و دریای سرخ حساس‌تر شد؛ هرچند امارات به‌طور رسمی نقشی در این تصمیم نداشت، اما حضور نظامی و سیاسی این کشور در سومالی‌لند موجب گمانه‌زنی‌های گسترده شد.

در نهایت، در ۳۰ دسامبر، دولت بین‌المللی یمن به‌طور رسمی مجوز حضور نظامی امارات در خاک یمن را لغو کرد و خواستار خروج نیروهای اماراتی ظرف ۲۴ ساعت شد؛ اقدامی که به‌نظر می‌رسد آغازگر عملیات خروج فعلی بوده است.

در روزهای اخیر، هواپیماهای ترابری نظامی امارات از جمله C-17، C-130 و CN-235M در اغلب پایگاه‌هایی که پیش‌تر میزبان نیروهای اماراتی بودند، مشاهده شده‌اند و چندین پرواز رفت‌وبرگشت به مقصد امارات انجام داده‌اند. همچنین از هواپیماهای باری غیرنظامی IL-76 که معمولاً توسط امارات چارتر می‌شوند، برای پشتیبانی لجستیکی استفاده شده است.

در حوزه دریایی نیز، کشتی رو-رو MV Greenland (IMO: 8222111) که توسط یک شرکت مستقر در دبی مدیریت می‌شود، به بندر المکلا بازگشته تا تجهیزات و خودروهای نظامی را بارگیری کند.

در حال حاضر مشخص نیست که آیا هیچ‌یک از دارایی‌های نظامی امارات همچنان در یمن باقی مانده‌اند یا خیر. همچنین وضعیت ادامه حمایت امارات از نیروهای وابسته به STC، از جمله نیروهای مقاومت ملی در منطقه المخا یا تیپ «غول‌های جنوب»، همچنان نامشخص است؛ موضوعی که می‌تواند بر توازن نظامی در برابر حوثی‌ها و حتی آرایش کلی ائتلاف‌های یمنی تأثیر بگذارد.

ابعاد دریایی و امنیت کشتیرانی:

امارات طی سال‌های گذشته سرمایه‌گذاری قابل‌توجهی در شبکه‌ای از فرودگاه‌ها و پایگاه‌ها در امتداد دریای سرخ جنوبی و خلیج عدن انجام داده بود. با این حال، این پایگاه‌ها به‌ندرت برای عملیات تهاجمی مستقیم مورد استفاده قرار گرفتند و به‌نظر می‌رسد کارکرد اصلی آن‌ها نظارت، جمع‌آوری اطلاعات و پایش ترافیک دریایی بوده است.

با وجود این زیرساخت‌ها و حضور نیروهای دریایی بین‌المللی، کشتی‌های تجاری همچنان تا پیش از برقراری آتش‌بس سیاسی، در معرض تهدید حملات حوثی‌ها قرار داشتند؛ امری که نشان می‌دهد تأثیر عملی این استقرارها بر امنیت کشتیرانی غیرنظامی محدود بوده است.

 چشم‌انداز:

در حالی که خروج امارات ادامه دارد و دامنه نهایی آن هنوز روشن نیست، وضعیت میدانی یمن و امنیت مسیرهای حیاتی دریایی در دریای سرخ و خلیج عدن همچنان در حالت سیال و متغیر قرار دارد؛ وضعیتی که می‌تواند در هفته‌های آینده پیامدهای ژئوپلیتیکی و عملیاتی تازه‌ای برای صنعت کشتیرانی به همراه داشته باشد.