چشم‌انداز روشن کشتیرانی در ۲۰۲۶؛ از بازپرداخت تعرفه‌ها تا رونق کشتی‌سازی و تغییر مسیر‌های دریایی

به گزارش گروه بین‌الملل مانا، بازپرداخت تعرفه‌های IEEPA به واردکنندگان آمریکایی، محرکی مهم برای بازار کانتینری محسوب می‌شود، اما زمان‌بندی این بازپرداخت‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در میزان اثرگذاری آن خواهد داشت.
بنیاد مالیاتی آمریکا برآورد کرده است که تاکنون بیش از ۱۶۰ میلیارد دلار تعرفه جمع‌آوری شده است. شرکت Baker Tilly پیش‌بینی می‌کند این رقم ممکن است به ۲۰۰ تا ۳۰۰ میلیارد دلار برسد.
با این حال، فرآیند بازپرداخت ممکن است بین یک تا سه سال به طول انجامد؛ بنابراین اثر کوتاه‌مدت آن بر بازار محدود خواهد بود. در همین حال، تعرفه‌های بخش ۱۲۲ نیز ظرف ۱۵۰ روز آینده بین ۲۲ تا ۳۳ میلیارد دلار درآمد ایجاد خواهند کرد، هرچند احتمال بروز چالش‌های قضایی همچنان وجود دارد.
در صورت اجرای سریع بازپرداخت‌ها، این اقدام می‌تواند به تقویت تقاضا و بهبود روحیه بازار منجر شود، اما پراکندگی زمانی طولانی، اثرگذاری آن را کاهش خواهد داد.

مسیرهای دریایی و کانال سوئز
مطابق با گزارش Red Sea Diversion Tracker، عبور کشتی‌ها از کانال سوئز در دو هفته منتهی به ۲۲ فوریه ۲۸ درصد کاهش یافته است؛ با این حال، تعداد کشتی‌های بزرگ بالای ۸۰۰۰ TEU ثابت مانده است.
شرکت‌های CMA CGM، MSC و Maersk همچنان پیشتاز عبور کشتی‌های بزرگ هستند و CMA CGM بیشترین تعداد کشتی‌های بالای ۸ هزار TEU را از این مسیر عبور داده است.
در مقابل، مسیر دماغه امید نیک با عبور ۳۰۹ کشتی در وضعیت ثابت قرار دارد و همچنان مسیر اصلی تجارت آسیا–اروپا محسوب می‌شود.
مؤسسه Drewry پنج شاخص کلیدی برای رصد وضعیت کانال سوئز معرفی کرده است:
- زمان عبور
- ازدحام بنادر
- مدت توقف واردات
- قابلیت اطمینان برنامه حرکت کشتی‌ها
- ظرفیت خطوط کشتیرانی

این شاخص‌ها ابزار مهمی برای تحلیل مسیرها و تصمیم‌گیری‌های تجاری در بازار کانتینری به شمار می‌روند.

سرمایه‌گذاری در کشتی‌سازی و تعمیرات
بازار کشتی‌سازی پس از رکود سال ۲۰۲۰، با افزایش درآمدهای بخش کانتینری و LNG احیا شده است.
ظرفیت کارگاه‌ها تا سه سال آینده به‌طور کامل پر شده است.
کشورهایی مانند آمریکا، هند و اندونزی سرمایه‌گذاری در توسعه کارگاه‌ها را تشویق می‌کنند.
بخش عمده سفارش‌ها مربوط به کشتی‌های دو سوخت (Dual-Fuel) خواهد بود.

تعمیر و بازسازی
بازار تعمیرات نسبت به کشتی‌سازی جدید پایدارتر و سودآورتر ارزیابی می‌شود.
افزایش تقاضا ناشی از نصب تجهیزات صرفه‌جویی انرژی، موتورهای دو سوخت و سیستم‌های کمکی باد (WAPS) است.
تعمیرگاه‌ها به دلیل نزدیکی به مسیرهای تجاری و برخورداری از اکوسیستم متنوع خدمات، توان جذب پروژه‌های متعدد را دارند.

مقررات زیست‌محیطی و فناوری
نصب فناوری‌های ESD/PID و راهکارهای کاهش کربن در بازه ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ با نرخ رشد ۲۴ درصدی همراه بوده است.
قوانین منطقه‌ای و فشار شرکت‌ها برای کاهش انتشار کربن، تقاضا برای بازسازی کشتی‌ها و نصب فناوری‌های پیشرفته را افزایش داده است.
فناوری‌هایی مانند Onboard Carbon Capture and Storage (OCCS) و Wind-Assisted Propulsion System (WAPS) فرصت‌های سرمایه‌گذاری تازه‌ای ایجاد کرده‌اند.

بازار نفتکش‌ها
سوئزمکس: جریان مستمر بار و بازده مناسب VLCC، نرخ‌ها را در سطح مثبت نگه داشته است.
هندی‌سایز: بازار آتلانتیک قدرتمند ظاهر شده، اما اقیانوس آرام تحت تأثیر تعطیلات و عرضه بالا محدود مانده است؛ به‌گونه‌ای که نرخ‌ها در غرب افزایش و در شرق کاهش یافته‌اند.
VLGC: نرخ‌ها بین ۳ تا ۵ درصد کاهش یافته، اما تقاضای کلی حفظ شده است و مسیر رأس امید نیک همچنان از شاخص‌ها حمایت می‌کند.

جمع‌بندی
بازپرداخت تعرفه‌ها، تحولات مسیرهای دریایی و رشد سرمایه‌گذاری در کشتی‌سازی و تعمیرات، فرصت‌های قابل‌توجهی برای صنعت کشتیرانی در سال ۲۰۲۶ ایجاد کرده است.
چالش‌ها: ریسک‌های حقوقی و الزامات مقررات زیست‌محیطی همچنان نیازمند رصد دقیق هستند.
فرصت‌ها: رشد تقاضای کانتینری و نفتکش‌ها، توسعه پروژه‌های بازسازی و فناوری‌های کاهش کربن، گسترش کارگاه‌ها و افزایش ظرفیت حمل‌ونقل.

پیشنهاد به فعالان بازار: نظارت مستمر بر مسیرهای اصلی دریایی، روند بازپرداخت تعرفه‌ها و تحولات مقرراتی، برای تصمیم‌گیری‌های سرمایه‌گذاری و برنامه‌ریزی عملیاتی، ضرورتی راهبردی محسوب می‌شود.