اروپا در آستانه حذف کامل نفتکشهای روسی از بازار/ تحریم جدید، تجارت جهانی حملونقل را تکان میدهد
بسته بیستم تحریمهای اتحادیه اروپا علیه روسیه نشان میدهد این اتحادیه در حال بررسی یک تغییر اساسی در چارچوب تحریمهای خود علیه نفت روسیه است تا ممنوعیتی کامل بر خدمات دریایی مرتبط با نفت خام روسیه اعمال کند.
این ممنوعیت شامل کشتیرانی، بیمه، کارگزاری و تأمین مالی خواهد بود و بهطور کامل جایگزین سازوکار فعلی سقف قیمت میشود. تصویب این بسته بهطور موقت برای اواخر فوریه هدفگذاری شده است، اما نیازمند اجماع کامل اعضاست.
کد خبر: ۱۰۶۲۷۷
به گزارش گروه بینالملل مانا به نقل از Container-News، بررسیهای مؤسسه کارگزاری گیبسون حاکی است بر اساس این رویکرد، شرکتهای کشتیرانی اروپایی صرفنظر از قیمت فروش، از حمل نفت خام روسیه منع خواهند شد. این پیشنهاد فعلاً فقط نفت خام را شامل میشود و فرآوردههای پالایششده مانند نفت کوره یا فرآوردههای سبک نفتی را در بر نمیگیرد. انتظار میرود تحریمهای بریتانیا نیز از رویکرد اتحادیه اروپا پیروی کند؛ اقدامی که عملاً نفت خام روسیه را از بازار اصلی نفتکشها خارج خواهد کرد.
بر اساس این گزارش، اتحادیه اروپا همچنین ترجیح میدهد پیش از اجرای این ممنوعیت، هماهنگی لازم را با گروه هفت (G7) انجام دهد.
بر پایه گزارش کارگزاری گیبسون، یونان و مالت بهعنوان مخالفان اصلی این بسته شناخته میشوند و نگرانیهایی درباره پیامدهای آن بر کشتیرانی و انرژی مطرح کردهاند و خواستار شفافیت بیشتر در زمینه اجرای تحریمها هستند. برخی کشورهای عضو نیز نگراناند که تأخیر در اجرا، فرصت بیشتری به روسیه بدهد تا کشتیهای بیشتری خریداری کرده و ناوگان سایه خود را گسترش دهد.
در بخش نفتکشهای حمل نفت خام، وابستگی روسیه به ناوگان اصلی بازار چندان زیاد نیست و بیشترین وابستگی در بخش سوئزماکس دیده میشود. در صورت اجرای ممنوعیت کامل خدمات دریایی، حدود ۱۰ کشتی افراماکس و تقریباً ۱۴ کشتی سوئزماکس که هر ماه معمولاً در بنادر غربی نفت خام روسیه بارگیری میکنند، به بازار اصلی بازخواهند گشت. بازگشت این کشتیها تأثیری فراتر از انتظار خواهد داشت، زیرا سفرهای روسیه به هند و چین بسیار طولانیتر از مسیرهای معمول بازار اصلی برای این کلاسهای کشتی است.
زمان اجرای واقعی بسیار تعیینکننده خواهد بود. هرگونه تأخیر، خطر خرید کشتیهای دستِدوم بیشتر توسط روسیه را افزایش میدهد که این موضوع از قیمت افراماکسها و سوئزماکسهای قدیمی حمایت میکند. این فشار صعودی هماکنون نیز مشهود است، بهویژه در بخش سوئزماکس، جایی که ارزش کشتیهای ۱۵ ساله طی شش ماه گذشته ۱۷.۵ درصد افزایش یافته است.
گیبسون تأکید میکند ریسکهای عملیاتی رو به افزایش است. توقیف اخیر برخی کشتیها توسط آمریکا و فرانسه نشاندهنده افزایش خطر مصادره نفتکشهاست. در صورت اعمال ممنوعیت، روسیه احتمالاً همچنان صادرات از پایانههای شرقی خود را در اولویت قرار خواهد داد؛ پایانههایی که به چین نزدیکتر بوده و هماکنون با حداکثر ظرفیت فعالیت میکنند. صادرات از بنادر غربی ممکن است تضعیف شود، هرچند این موضوع تا حد زیادی به توانایی روسیه در بازاستقرار سوئزماکسهای ناوگان سایه و احتمالاً نفتکشهای VLCC که پیشتر در تجارت ونزوئلا فعال بودند، بستگی دارد.
اگرچه نفتکشهای VLCC در حال حاضر بهندرت برای صادرات روسیه استفاده میشوند، اما کمبود افراماکس و سوئزماکس ممکن است به انتقال کشتیبهکشتی به VLCC، چه در آتلانتیک شمالی، مدیترانه یا حتی شرق سوئز، منجر شود.
در ادامه این گزارش آمده است: جریانهای تجاری نیز ممکن است تحت تأثیر قرار گیرند، بهویژه در شرایطی که فروش نفت خام روسیه به هند در حال کاهش است. اگر ممنوعیت بدون تأخیر اجرا شود، حداقل بهطور موقت توانایی روسیه برای هدایت این بشکهها به چین را محدود خواهد کرد. همچنین ممکن است تقاضای حمل کوتاهبرد به خاورمیانه برای تولید برق را تقویت کند، هرچند احتمالاً این جریانها محدود خواهند بود.
از آنجا که ممنوعیت پیشنهادی فقط نفت خام را شامل میشود، روسیه انگیزه روشنی برای افزایش صادرات فرآوردهها خواهد داشت. با این حال، حملات پهپادی اوکراین به پالایشگاهها و برنامه اتحادیه اروپا برای تحریم برخی پالایشگاههای روسی میتواند این رشد را محدود کند.
در بخش فرآوردههای پاک، صادرات محصولات روسیه فعلاً در ممنوعیت خدمات دریایی گنجانده نشده است و این تمایز مهمی است. هرگونه گسترش ممنوعیت به فرآوردهها تأثیر بسیار بزرگتری بر بازار نفتکشها خواهد داشت، زیرا روسیه برای صادرات فرآوردههای خود وابستگی بسیار بیشتری به ناوگان اصلی بازار دارد؛ بهطوریکه بیش از ۵۰ درصد محمولهها توسط نفتکشهای متعارف حمل میشود.
در پایان گزارش گیبسون آمده است ممنوعیت خدمات دریایی برای این جریانها تقریباً بهطور قطع حجم صادرات را بهطور محسوسی کاهش خواهد داد. با توجه به محدود بودن ظرفیت جدید پالایشی که امسال وارد مدار میشود، افزایش ۸۰۰ هزار بشکهای در روز فعالیت پالایشگاههای جهانی و رشد تقاضا به میزان ۸۰۰ تا ۹۰۰ هزار بشکه در روز حتی بر اساس محافظهکارانهترین برآوردها، سیستم پالایش جهانی بعید است بتواند کاهش قابلتوجهی در عرضه فرآوردههای روسیه را جبران کند.
بر اساس این گزارش، اتحادیه اروپا همچنین ترجیح میدهد پیش از اجرای این ممنوعیت، هماهنگی لازم را با گروه هفت (G7) انجام دهد.
بر پایه گزارش کارگزاری گیبسون، یونان و مالت بهعنوان مخالفان اصلی این بسته شناخته میشوند و نگرانیهایی درباره پیامدهای آن بر کشتیرانی و انرژی مطرح کردهاند و خواستار شفافیت بیشتر در زمینه اجرای تحریمها هستند. برخی کشورهای عضو نیز نگراناند که تأخیر در اجرا، فرصت بیشتری به روسیه بدهد تا کشتیهای بیشتری خریداری کرده و ناوگان سایه خود را گسترش دهد.
در بخش نفتکشهای حمل نفت خام، وابستگی روسیه به ناوگان اصلی بازار چندان زیاد نیست و بیشترین وابستگی در بخش سوئزماکس دیده میشود. در صورت اجرای ممنوعیت کامل خدمات دریایی، حدود ۱۰ کشتی افراماکس و تقریباً ۱۴ کشتی سوئزماکس که هر ماه معمولاً در بنادر غربی نفت خام روسیه بارگیری میکنند، به بازار اصلی بازخواهند گشت. بازگشت این کشتیها تأثیری فراتر از انتظار خواهد داشت، زیرا سفرهای روسیه به هند و چین بسیار طولانیتر از مسیرهای معمول بازار اصلی برای این کلاسهای کشتی است.
زمان اجرای واقعی بسیار تعیینکننده خواهد بود. هرگونه تأخیر، خطر خرید کشتیهای دستِدوم بیشتر توسط روسیه را افزایش میدهد که این موضوع از قیمت افراماکسها و سوئزماکسهای قدیمی حمایت میکند. این فشار صعودی هماکنون نیز مشهود است، بهویژه در بخش سوئزماکس، جایی که ارزش کشتیهای ۱۵ ساله طی شش ماه گذشته ۱۷.۵ درصد افزایش یافته است.
گیبسون تأکید میکند ریسکهای عملیاتی رو به افزایش است. توقیف اخیر برخی کشتیها توسط آمریکا و فرانسه نشاندهنده افزایش خطر مصادره نفتکشهاست. در صورت اعمال ممنوعیت، روسیه احتمالاً همچنان صادرات از پایانههای شرقی خود را در اولویت قرار خواهد داد؛ پایانههایی که به چین نزدیکتر بوده و هماکنون با حداکثر ظرفیت فعالیت میکنند. صادرات از بنادر غربی ممکن است تضعیف شود، هرچند این موضوع تا حد زیادی به توانایی روسیه در بازاستقرار سوئزماکسهای ناوگان سایه و احتمالاً نفتکشهای VLCC که پیشتر در تجارت ونزوئلا فعال بودند، بستگی دارد.
اگرچه نفتکشهای VLCC در حال حاضر بهندرت برای صادرات روسیه استفاده میشوند، اما کمبود افراماکس و سوئزماکس ممکن است به انتقال کشتیبهکشتی به VLCC، چه در آتلانتیک شمالی، مدیترانه یا حتی شرق سوئز، منجر شود.
در ادامه این گزارش آمده است: جریانهای تجاری نیز ممکن است تحت تأثیر قرار گیرند، بهویژه در شرایطی که فروش نفت خام روسیه به هند در حال کاهش است. اگر ممنوعیت بدون تأخیر اجرا شود، حداقل بهطور موقت توانایی روسیه برای هدایت این بشکهها به چین را محدود خواهد کرد. همچنین ممکن است تقاضای حمل کوتاهبرد به خاورمیانه برای تولید برق را تقویت کند، هرچند احتمالاً این جریانها محدود خواهند بود.
از آنجا که ممنوعیت پیشنهادی فقط نفت خام را شامل میشود، روسیه انگیزه روشنی برای افزایش صادرات فرآوردهها خواهد داشت. با این حال، حملات پهپادی اوکراین به پالایشگاهها و برنامه اتحادیه اروپا برای تحریم برخی پالایشگاههای روسی میتواند این رشد را محدود کند.
در بخش فرآوردههای پاک، صادرات محصولات روسیه فعلاً در ممنوعیت خدمات دریایی گنجانده نشده است و این تمایز مهمی است. هرگونه گسترش ممنوعیت به فرآوردهها تأثیر بسیار بزرگتری بر بازار نفتکشها خواهد داشت، زیرا روسیه برای صادرات فرآوردههای خود وابستگی بسیار بیشتری به ناوگان اصلی بازار دارد؛ بهطوریکه بیش از ۵۰ درصد محمولهها توسط نفتکشهای متعارف حمل میشود.
در پایان گزارش گیبسون آمده است ممنوعیت خدمات دریایی برای این جریانها تقریباً بهطور قطع حجم صادرات را بهطور محسوسی کاهش خواهد داد. با توجه به محدود بودن ظرفیت جدید پالایشی که امسال وارد مدار میشود، افزایش ۸۰۰ هزار بشکهای در روز فعالیت پالایشگاههای جهانی و رشد تقاضا به میزان ۸۰۰ تا ۹۰۰ هزار بشکه در روز حتی بر اساس محافظهکارانهترین برآوردها، سیستم پالایش جهانی بعید است بتواند کاهش قابلتوجهی در عرضه فرآوردههای روسیه را جبران کند.
