انتقال آب دریای خزر به سمنان مننتفی است/استقرار پایگاه اطفاء حریق در تالاب میانکاله/ پمپاژ آب از خزر به خلیج گرگان بعد از لایروبی

معاون رئیس جمهوری و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست گفت: بر اساس اعلام سازمان محیط زیست، انتقال آب دریای خزر به سمنان منتفی شده است.

کد خبر: ۹۳۰۹۴

تاریخ: ۲۱ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۶:۳۴

به گزارش خبرنگار مانا، علی سلاجقه شامگاه گذشته در نشست خبری که به مناسبت روز محیط زیست و رسانه برگزار شده بود در پاسخ به سؤال خبرنگار مانا در خصوص وضعیت انتقال آب دریای خزر به سمنان گفت: بر اساس اعلام سازمان محیط زیست، انتقال آب دریای خزر به سمنان منتفی  شده است.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، همچنین در خصوص انتقال آب دریای عمان نیز گفت: اگر قرار است انتقال بین حوضه‌ای صورت گیرد باید بر اساس مجوز‌های محیط زیستی باشد، همچنین حقابه محیط زیستی در مبداء و مسیر تأمین شود.
وی با تأکید بر اینکه منابع آبی در کشور محدود است، خاطرنشان ساخت: بنابراین باید از تمام ظرفیت‌هایی که وجود دارد در تأمین آب شرب، صنعت، کشاورزی و محیط زیست استفاده کنیم و البته در این مسیر باید نیاز‌ها اولویت‌بندی شوند.
وی اظهارداشت: همچنین درباره استفاده از آب‌های ژرف هم باید دقیق عمل کنیم و تمام زوایا سنجیده و حتی استفاده از این منبع هم باید اولویت‌بندی شود.
وی در ادامه با اشاره به مسأله آب در کشور به عنوان یکی از دغدغه‌های دولت گفت: در بحث آب آن چیزی که امروز در محیط زیست می‌گذرد نتیجه یک روز یا ۱۰ سال نیست بلکه نتیجه سال‌ها عدم مدیریت صحیح منابع است به طوری‌که امروز منابع آبی ما به آستانه تحمل رسیده‌اند.
سلاجقه با اشاره به اینکه زمان بارش در کشور جابه‌جا شده و کشور دچار خشکسالی شده است، اذعان داشت: در واقع با منابع آب چه آب‌های سطحی و چه آب‌های زیرزمینی خوب برخورد نکردیم، حتی امروزه هم با وجود اینکه مدام گفته می‌شود منابع آبی محدود است، اما می‌بینیم که برخی خانواده‌ها از آب به درستی استفاده نمی‌کنند، بنابراین باید تلاش کنیم تا از آستانه‌ها در محیط زیست فاصله بگیریم.
وی تأکید کرد: به طور مداوم از وزارت نیرو پیگیر تأمین حقابه محیط زیست هستیم البته این مسأله همواره مد نظر وزیر نیرو است، همچنین در زمینه کشاورزی هم از وزارت جهاد کشاورزی خواستیم تا در زمینۀ کشت‌های جایگزین یعنی کشت‌هایی که نسبت به کم آبی و خشکی مقاوم هستند اقدام کنند.
سلاجقه در ادامه با اشاره به سفر اخیر هیئت دولت به استان چهارمحال و بختیاری گفت: این استان یکی از سرشاخه‌های رود کارون است و در سفر رئیس‌جمهوری نیز به موضوع آب در این استان اشاره شد، اینجا گره‌های آب زیاد است از این رو یک بسته کامل در بخش تامین آب شرب، کشاورزی، صنعت و محیط زیست و گردشگری در چهارمحال و بختیاری تهیه شده است که به زودی توسط وزارت نیرو رونمایی می‌شود تا بتوانیم داشته‌های فعلی را حفظ کنیم و چالش‌ها را با استفاده از ظرفیت دانش‌بنیان‌ها به فرصت تبدیل کنیم و از این شرایط فاصله بگیریم.
آنطور که باید به این پهنه‌های آبی توجه نشده
وی تاکید کرد: یکی از دغدغه‌های دولت مسأله آب است و همواره این موضوع در هیئت دولت مطرح می‌شود، همچنین تأمین حقابه هم پذیرفته شده است، خواسته مقام معظم رهبری همواره این بوده که محیط زیست به اولویت تبدیل شود و این خواسته در دولت پذیرفته شده است و بر این اساس کلنگ هیچ پروژه‌ای بدون مجوز محیط زیستی به زمین زده نمی‌شود.
سلاجقه در ادامه در پاسخ به پرسش دیگر خبرنگار مانا مبنی بر برنامه سازمان محیط زیست برای حل مشکل آلودگی‌های خلیج فارس گفت: دریا‌های ما ناشناخته است و با دریا‌ها خوب برخورد و از آن‌ها صیانت نکردیم؛ دریا‌های ما از لحاظ تنوع زیستی نسبت به محیط خشکی، بسیار ثروتمندتر هستند، با توجه به تردد تعداد زیادی نفتکش و کشتی در خلیج فارس و امکان آلوده کردن این بستر آبی ارزشمند، اما متاسفانه آنطور که باید به این پهنه‌های آبی توجه نکردیم.
وی تاکید کرد: امسال می‌توانیم از ظرفیت‌های دانش‌بنیانی استفاده و زیستگاه‌های حساس را شناسایی کنیم و این موضوع در دستور کار جدی سازمان قرار دارد و معاونت دریایی نیز تهیه نقشه‌های زیستگاه‌های دریایی را هم در دستور کار قرار داده است، از طرفی خساراتی که به این زیستگاه‌ها وارد شده نیز باید شناسایی شود، اگر ما بخواهیم برآوردی از خسارات داشته باشیم، می‌بینیم خیلی عقب هستیم این در حالتی است که خسارات سنگینی به ما وارد شده است.
وی تصریح کرد: از طرفی کشور‌های حاشیه خلیج فارس و دریای عمان به نفع مطلوب از این دریا‌ها استفاده می‌کنند، ما نیز کار‌های حقوقی خوبی را در این زمینه آغاز کردیم تا این بخش را تقویت کنیم و وقتی که می‌خواهیم از دریا استفاده کنیم به نحو مطلوب و با حفظ شاخص‌های محیط زیستی دریا باشد.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست درخصوص احداث سد مارون ۲ و ارزیابی‌های صورت گرفته درخصوص احداث این سد، گفت: دفتر ارزیابی سازمان در حال بررسی این موضوع است. در استان‌هایی که به عنوان سرشاخه کارون محسوب می‌شوند گره‌های آبی زیادی وجود دارد  که موجب شده مشکلات زیادی ایجاد شود و باید سریعاً حل شود، رئیس‌جمهوری نیز در اولین نشست شورای عالی محیط زیست از سازمان محیط زیست قاطعانه درخواست کرد که ذهنیت‌های دوگانه مردم را در زمینه مسائل محیط زیستی سامان دهد.
سلاجقه با بیان اینکه استان چهارمحال و بختیاری و کهگیلویه و بویر احمد سرچشمه کارون هستند افزود: در استان چهارمحال و بختیاری فضای آب آشفته است و در بهره‌برداری از آب مسائل متعددی وجود داشته که از قبل انقلاب تاکنون ادامه دارد.
به گفته معاون رئیس جمهوری در استان کهگیلویه و بویر احمد نیز تاکنون هیچ نوع سازه‌ای که استحصال آب انجام شود، نداریم و هیچ گونه سدی ساخته نشده است، از طرفی در پایین دست، استان خوزستان و حوزه کرخه را داریم و تالاب شادگان که چهار میلیارد متر مکعب آب را در شرایط سیلابی سال ۹۸ مدیریت کرد، در طول این مسیر ۹۰۰ میلیون متر مکعب آب مصرف می‌شود تا به شادگان برسد که بخشی از حقابه تالاب است، در این مسیر آب شرب ۱۲۷ هزار نفر باید تامین شود، روش‌های متعددی مطرح شده و سعی می‌کنیم روش‌هایی که نرم افزاری است مورد استفاده قرار گیرد و دنبال روش‌های سخت افزاری نرویم و در عین حال هم هیچ مشکلی برای تالاب شادگان پیش نیاید.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در ادامه درباره پرونده اتوبوس خبرنگاران و فوت دو خبرنگار ایسنا و ایرنا (مهشاد کریمی و ریحانه یاسینی) گفت: این دو سرمایه‌های سازمان محیط زیست بودند. روز‌های اولی که به سازمان محیط زیست آمدم یکی از تکالیف اصلی خودم را دیدار با خانواده این دو خبرنگار قرار دادم. معتقدم خبرنگاران نیمه دوم سازمان هستند و در خط مقدم سازمان قرار دارند، یک سری مسائل مربوط به محل دفن این دو بزرگوار بود که از سوی شهرداری پیگیری شد و شهرداری در آن مجموعه قوانین خود را دارد، اما در بحث پرونده هر موقع هر گونه اسنادی بخواهند در اختیارشان قرار می‌دهیم و این اسناد را معمولا دادگاه می‌خواهد که ما از آن‌ها دریغ نمی‌کنیم.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در ادامه در خصوص موضوعیت نداشتن مسأله گرد و غبار برای برخی کشور‌های همسایه و ضرورت اهرم‌های حقوقی برای حل معضل گرد و غبار اظهار داشت: سال ۸۹ یا ۹۰ با وزرای ۴ کشور همسایه نشست داشتیم، اما پدیده گرد و غباربرای آن‌ها چندان اولویت نداشت و نسبت به این مساله حساسیتی نبود، بحث گرد و غبار برای سه کشوری که در جلسات شرکت می‌کردند در اولویت نبود، اما در این ۱۰ سال شرایط خیلی متفاوت شد و رویکرد‌ها تغییر کرد، ترکیه کشوری در بالادست است، اما دیدیم که چندی پیش تحت تأثیر پدیدۀ گرد و غبار قرار گرفت این نشان می‌دهد که اگر بخواهیم بی تفاوت از کنار این موضوع عبور کنیم مشکلات بزرگتری پیش خواهد آمد.
وی افزود: چندی پیش در نشستی که در کنیا برگزار شده بود، دیدم وزیر محیط زیست عراق با رویکرد جدی نسبت به مساله گرد و غبار حساس شده است، همچنین در نشستی که اخیراً با سفرای کشور‌های همسایه در زمینه گرد و غبار داشتیم نیز رویکرد مناسبی داشتند، در این زمینه دستگاه‌های مسئول بین‌المللی مکلف هستند کار خودشان را انجام دهند، ریاست جمهوری نیز در شورای عالی محیط زیست تاکید کرد که کنسرسیوم منطقه‌ای شکل بگیرد تا این معضل حل شود.
رییس سازمان حفاظت محیط زیست ادامه داد: البته در زمینه مقابله با گرد و غبار به مراودات دو جانبه تاکید داریم و نشست‌های دوجانبه را تقویت می‌کنیم تا همگرایی برای حل مشکلات صورت بگیرد و به نتایج خوبی برسیم، در منشأ‌های گرد و غباری که در دو کشور ایران و عراق وجود دارد اقداماتی انجام خواهیم داد حالا از طریق روش‌های مالچ پاشی و بادشکن‌ها و... باشد. همچنین از لحاظ حقوقی دستگاه‌های بین‌المللی مکلف هستند اقدامات خود را انجام دهند و ما هم از این ظرفیت نشست‌های دوجانبه در یک رویکرد تعاملی استفاده خواهیم کرد.
سلاجقه در ادامه در خصوص اقدامات سازمان محیط زیست برای حل معضل گرد و غبار در کانون‌های داخلی کشور توضیح داد: در کانون‌های اصلی داخلی، اقدامات در حال انجام است و دستگاه‌های مسئول کارشان را انجام می‌دهند و محیط زیست نیز نظارت می‌کند. در بحث و گرد و غبار باید سازگاری صورت بگیرد. هیچ کشوری توان این را ندارد که مشکل گرد و غبار کشورش را به تنهایی و به طور کامل حل کند. در داخل کشور دستگاه‌های مسوول در مجموع ۲۷۰۰ میلیارد تومان برای مقابله با گرد و غبار کار انجام داده‌اند و اتفاقات خوبی افتاده است، ضمن اینکه اینجا کشور خودمان است و قانون هم برای حل معضل گرد و غبار داریم، برای تمام دستگاه‌های مسئول برنامه عمل ۱۰ ساله مشخص شده است و اعتبار استانی بر این اساس تخصیص می‌یابد و استان‌ها هم کارشان را انجام می‌دهند تا گرد و غبار در یک بازه زمانی کاهش یابد.
وی تاکید کرد: با توجه به شرایط خشکسالی و کاهش بارندگی در کشور و منطقه بدون شک کانون‌های گرد و غباری سال به سال افزایش می‌یابد، بنابراین باید علاوه بر اقدامات برای مقابله با این پدیده نسبت به آن سازگاری پیدا کنیم، چون تغییر اقلیم تاثیر زیادی بر مؤلفه‌های زیستی دارد.
معاون رئیس جمهوری و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست درباره تولد توله یوز‌های در اسارت در سمنان گفت: وقتی قرار است کاری در اسارت صورت بگیرد، یعنی یک کار آزمایشگاهی و مطالعاتی است، زمانی که چند سال پیش توله یوزی از دست قاچاقچیان گرفته شد و در اسارت بزرگ شد و اکنون مادر شده و سه توله به دنیا آورده است از دید علمی خودش یک موفقیت است، این کاری خوب و تجربه موفقی برای کارشناسان محیط زیست است.
وی در پاسخ به پرسشی درباره ادغام دو سازمان حفاظت محیط زیست و جنگل‌ها و مراتع گفت: در زمینه این موضوع نشستی با مخالفان و موافقان در سازمان اداری استخدامی شکل گرفت، گفتمانی ایجاد شد که ماحصل آن توسط سازمان اداری استخدامی این بود که خروج سازمان منابع طبیعی بحث کاملا صحیحی است. فاز دوم هم که ادغام است، باید صورت بگیرد. اکنون تاکیدی بر این موضوع نداریم که دولت سرگرم این مباحث شود، اما انجام این موضوع هم کار مناسبی است.
استقرار پایگاه اطفاء حریق در تالاب میانکاله
وی درباره آتش‌سوزی‌های سریالی و عمدی در تالاب میانکاله و اقدامات سازمان محیط زیست در این باره گفت: تناقض‌هایی وجود دارد و سوءاستفاده‌هایی درباره معیشت مردم منطقه می‌شود، از دستگاه‌های امنیتی مجموعه، نیرو‌های انتظامی درخواست کردیم که کار را در این زمینه دنبال کنند، چون افرادی که اقدام به آتش سوزی این منطقه می‌کنند در واقع از مردم نیستند، غالباً افرادی هستند که از برخی مسائل می‌خواهند مشکلاتی را ایجاد کنند و این آتش‌سوزی‌های سریالی اتفاق می‌افتد البته در راستای آتش سوزی‌های اخیر در میانکاله با ورود دادستانی چند نفر دستگیر شدند.
سلاجقه افزود: با توجه به اهمیت حفظ تالاب میانکاله به عنوان یک زیست بوم ارزشمند مقرر شده که منطقه مدام پایش شود و این کار امسال هم انجام می‌شود، همچنین در بحث اطفاء حریق هم مصوب کردیم که یک پایگاه اطفاء در میانکاله مستقر شود که امیدواریم هر چه سریعتر صورت گیرد، زیرا اعتبارات آن تامین شده و فقط باید مکان یابی آن انجام شود.
رییس سازمان حفاظت محیط زیست درباره تروریسم محیط زیست گفت: در مدت هشت سال جنگ تحمیلی در منطقه بر سر محیط زیست و مؤلفه‌های زیستی آب، خاک و پوشش گیاهی چه آمد؟ بیایید این مؤلفه‌ها را بررسی کنید تا ببینید چه خبر است، ژنوم حیات وحشی که در محدودۀ مناطق درگیر جنگ بودند را بررسی کنید ببیند چه اتفاقی افتاده است، در گیاهان دگردیسی رخ داده و تحت تأثیر اثرات بمب‌ها و گلوله‌های به کار گرفته شده قرار گرفته‌اند. باید تأثیر این بمب‌ها بر روی منابع آب و خاک بررسی شود.
پمپاژ آب از خزر به خلیج گرگان بعد از لایروبی
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست درباره لایروبی خلیج گرگان گفت: در زمینۀ لایروبی خلیج گرگان نظرات موافق و مخالف زیادی وجود دارد، برخی نگران این هستند که، چون خزر در حال عقب نشینی است بنابراین با لایروبی همان میزان آب باقیمانده در خلیج به خزر تخلیه شود که از نظر علمی درست است به همین علت نظر من این بود که باید جنبه‌های مختلف لایروبی دیده شود تا همان ۱۵ هزار هکتار باقیمانده از خلیج گرگان هم خشک نشود. در واقع سه هزار هکتار از خلیج خشک شده است.
وی افزود:، اما تمام دستگاه‌های حاضر در منطقه اعلام کردند که چنین اتفاقی نمی‌افتد، چون بعد از لایروبی فاز دومی هم وجود دارد و آن پمپاژ آب از خزر به خلیج است که قرار است با دِبی بالایی انجام شود، البته یادآوری کردیم که این کار هزینه زیادی دارد، اما آن‌ها هزینه را پذیرفتند، در واقع مجموعه‌ای از دانشگاه‌ها و پژوهشگاه‌ها به این نتیجه رسیدند که باید لایروبی انجام شود و بعد از آن پمپاژ آب آن را پوشش دهد.
سلاجقه همچنین درباره مباحث مطرح شده در زمینه احیای خلیج گرگان گفت: در واقع با توجه به اهمیت موضوع هم موسسه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی و هم دانشگاه‌های بومی منطقه، مساله احیا و لایروبی خلیج گرگان را مطالعه کردند، با توجه به عقب‌نشینی دریای خزر که شکل گرفته، تاکید شد طرح به گونه‌ای نباشد که منطقه در لایروبی خشک شود و از بین برود. همه دستگاه‌هایی که در این بخش محق بودند و همچنین ناظرین، تایید کردند که این اتفاق نمی‌افتد ضمن اینکه رئیس‌جمهوری هم تاکید کرد که کار‌های بر زمین مانده در این بخش انجام شود و قرار نبود که طرح‌های جدید انجام شود. این طرح در ستاد تالاب میانکاله متشکل از استانداری‌های گلستان و مازندران، سمن‌ها و دستگاه‌های محق بودند در حال انجام است.
وی در خصوص گزارش EIA (ارزیابی اثرات زیست محیطی) در زمینه لایروبی کانال آشوراده، گفت: بر اساس نظر دفتر ارزیابی سازمان، پروژه مشمول طرح EIA قرار نمی‌گیرد. نکته دوم این است که مجموعه میانکاله در یک بسته کامل دیده شده است. وزات جهاد کشاورزی مکلف است، کار‌های آبخیزداری حوضه‌های آبریز مشرف به میانکاله را انجام دهد، چون جاده‌ای که آنجا کشیده شده است، تمام آبراه‌ها را مسدود کرده است. از طرفی در سفری هم که به مازندران داشتیم این بحث مطرح شد. مقدار آب و حقابه‌ها باید انجام شود و پروژه‌های پمپاژ کمک می‌کند که تراز آب حفظ شود؛ لذا همه این مسائل دیده شده است تا مشکلی در آشوراده پیش نیاید.
رئیس سازمان محیط زیست در ادامه درخصوص آلودگی پتروشیمی‌های جنوب گفت: واقعا آلودگی‌هایی که این پتروشیمی‌ها دارند فاجعه است، به وزیر نفت هم این موضوع را اطلاع دادم، شرایط مناسب نیست و حل آن مطالبه مردم است، در نشست اخیری که در ماهشهر داشتیم اعلام کردم که پرونده واحد‌های آلوده به نهاد‌های قضایی ارجاع خواهد شد، در عسلویه هم درخواست کردیم که سریعاً نسبت به رفع مشکل اقدام کنند و پساب‌های خطرناک ساماندهی شوند، شدیداً این موضوع را پیگیری خواهیم کرد و برای ما این شرایط اصلاً قابل تحمل نیست.