پیشینه اپراتورهای خارجی برای مشارکت در سرمایه گذاری بنادر استراتژیک ایران (3)

اپراتور بندری ICTS؛ یکی از ۵ اپراتور برتر آسیایی

کد خبر: ۶۰۸۴۵

تاریخ: ۱۹ اسفند ۱۳۹۴ - ۱۲:۵۲

یکی از اپراتورهای بندری مطرح جنوب شرق آسیا شرکت ICTSI در فیلیپین است که کم و بیش در قاره های دیگر جهان مدیریت و اپراتوری بنادر معتبر را داراست.نقش اصلی این شرکت، مدیریت، اداره و توسعه‌ی ترمینال‌های کانتینری است. این شرکت تا سال ۱۹۹۴ تنها در کشور فیلیپین فعالیت داشت، اما پس از اعمال برنامه‌های توسعه‌ای گسترده‌ی داخلی و بین‌المللی فعالیت خود را به بیرون از مرز‌ها گسترش داد و هم اکنون در کشورهای ژاپن، لهستان، اکوادور، کرواسی و عراق مشغول فعالیت است.

به گزارش خبرنگار مانا در ماههای گذشته موضوع مشارکت در سرمایه گذاری خارجی پای این شرکت را به ایران باز کرد و جلساتی با سازمان بنادر و دریانوردی و همچنین استانداری هرمزگان برگزار شد.

اهمیت این شرکت در سرعت عمل و توانمندی و استقلال مالی آن و نیز با توجه به سرمایه گذاری آن در ام القصر عراق منافع مشترکی است که می تواند با بنادر جنوبی ایران همچون بندر شهیدرجایی و بندر امام خمینی داشته باشد.

شرکت خدمات بین‌المللی ترمینال‌های کانتینری (International Container Terminal Services) یا ICTS شرکتی فیلیپینی است که در زمینه‌ مدیریت بنادر فعالیت می‌کند. اخیرا بانک توسعه‌ آسیایی این شرکت را یکی از پنج شرکت برتر در زمینه‌ی مدیریت ترمینال‌های دریایی معرفی کرد.

شرکت خدمات بین‌المللی ترمینال‌های کانتینری که در بورس اوراق بهادار فیلیپین با نام آی.سی.تی. مشهور است، توسط تاجر فیلیپینی انریکه رازان (Enrique K.Razon) در سال ۱۹۸۷ میلادی تاسیس شد. خانواده‌ رازان از سه نسل پیش از او در کار اداره‌ ترمینال‌های بندری بودند. او پس از تاسیس این شرکت در سال ۱۹۸۸مناقصه‌ مدیریت ترمینال مانیل شرکت کرد و پیروز شد. در سال ۲۰۱۵ مجله‌ فوربس اعلام کرد که رازان با ۵.۲ میلیارد دلار ثروت شخصی، سومین ثروتمند فیلیپین به شمار می‌رود.

کار اصلی این شرکت فیلیپینی، مدیریت، اداره و توسعه‌ ترمینال‌های کانتینری است. این شرکت تا سال ۱۹۹۴ تنها در کشور فیلیپین فعالیت داشت، اما پس از اعمال برنامه‌های توسعه‌ای گسترده‌ی داخلی و بین‌المللی فعالیت خود را به بیرون از مرز‌ها گسترش داد و هم اکنون در کشورهای ژاپن، لهستان، اکوادور، کرواسی و ماداگاسکار مشغول فعالیت است.

استراتژی اصلی این شرکت حضور در تمامی بنادری است که از لحاظ موقعیت استراتژیک حائز اهمیت هستند. این شرکت هم در اقتصادهای توسعه‌یافته و هم در اقتصاد‌های در حال توسعه حضور می‌یابد و به دنبال در اختیار گرفتن بنادری است که پتانسیل رشد و سوددهی بسیار زیادی در بازار داشته باشند. این شرکت از راه سرمایه‌گذاری‌های استراتژیک مرتباً در تلاش است تا منابع نیروی انسانی، سامانه‌های فن‌آوری اطلاعات، و تجهیزات مدیریت محموله‌ها را در بنادری که در اختیار دارد ارتقا بخشد.

اپراتور بندری ICTS که یکی از پنج اپراتور برتر آسیایی شمرده می‌شود، در سال ۲۰۱۴ میلادی توانست 23 درصد بیش از سال ۲۰۱۳ میلادی کانتینر جابه‌جا کند و رکورد ۷.۴ میلیون کانتینر ۲۰ فوتی را ثبت کند. همچنین در ۶ ماه نخست سال ۲۰۱۵ این شرکت فیلیپینی توانست حدود 3.8 میلیون کانتینر 20 فوتی جا‌به‌جا کند که این عدد نسبت به مدت زمان مشابه در سال گذشته که 3.5 میلیون بوده است، حدود 9 درصد رشد داشته است.

همچنین طبق گزارش‌های منتشر شده از سوی این اپراتور بندری، درآمد ناخالص این شرکت در نیمه اول سال 2015 میلادی نسبت به مبلغ 510.3 میلیون دلار در نیمه اول سال 2014 میلادی، حدود هشت درصد افزایش داشته است. علی رغم افزایش سود ناخالص، سودخالص این شرکت به دلیل هزینه های عملیاتی در آسیا و آمریکای جنوبی حدود یک درصد کاهش یافته است. بنابر گزارش‌های منتشر شده، سودخالص این شرکت که در نیمه اول سال 2015 حدود 100.4میلیون دلار بود، در مقایسه با نیمه اول سال 2014 میلادی که 101.7 میلیون دلاربوده، حدود یک درصد کاهش داشته است.

گستردگی فعالیت‌ها

شرکت خدمات بین‌المللی ترمینال‌های کانتینری یا ICTS هم اکنون در ۲۱ کشور در تمام قاره‌ها ترمینال‌هایی را در اختیار دارد. این شرکت فیلیپینی توانسته ‌است 100 درصد سهام برخی از این بنادر را از آن خود کند.

فعالیت در آسیا و اقیانوسیه

* فیلیپین، ترمینال کانتینری بین‌المللی مانیل: از سال ۱۹۸۸ در ترمینال کانتینری بین‌المللی مانیل مسئول مدیریت، اداره و توسعه است. این ترمینال یکی از سه ترمینال کلیدی در بندر مانیل است که بین لنگرگاه‌های شمالی و جنوبی واقع شده است. این ترمینال از لحاظ حجم محموله‌ها، بزرگ‌ترین ترمینال کانتینری بین‌المللی مانیل است که سهم آن از بندر مانیل 65 درصد است. سامانه‌های مدیریتی و عملیات این شرکت مدرن‌ترین و کارآمدترین در فیلیپین است.

*فیلیپین، ترمینال شماره‌ی ۱ بندر آزاد خلیج سابیک در اولانگاپو: از یکم آوریل سال ۲۰۰۸ میلادی، کلیه‌ی عملیات‌های ترمینال تازه ‌ساخت شماره‌ی ۱ بندر آزاد خلیج سابیک به این شرکت سپرده شد. این ترمینال در ماه مه سال ۲۰۰۸ میلادی رسماً آغاز به کار کرد.

* فیلیپین، ترمینال شماره‌ی ۲ بندر آزاد خلیج سابیک در اولانگاپو: در سپتامبر ۲۰۱۱ مدیریت و عملیات‌های ترمینال تازه‌تاسیس شماره‌ی ۲ به شرکت آی.سی.تی سپرده شد. این ترمینال، فاز دوم توسعه‌ی بندر خلیج سابیک بود، که توسط ژاپنی‌ها ساخنه شده بود.

*فیلیپین، بندر بین‌المللی بایوآن: در سال ۱۹۹۷ میلادی طی یک سرمایه‌گذاری مشترک با شرکت آتلانتیک گالف اند پاسیفیک (Atlantic Gulf and the Pacific)، این شرکت مسئولیت کلیه‌ی عملیات‌ها و مدیریت ترمینال ۲۰ هکتاری بایوآن را برعهده گرفت.

* فیلیپین، دیگر ترمینال‌ها: شرکت ICTS همچنین مسئولیت‌های دیگری همچون مدیریت و انجام عملیات‌ها در دیگر ترمینال‌های کشور فیلیپین را بر عهده دارد. در آگوست سال ۱۹۹۹ میلادی این شرکت ۷۱.۴ درصد از سهام Makar Wharf در بندر ژنرال سانتوز را خریداری کرد و هم اکنون مسئول مدیریت محموله‌ها در این بندر است.

در دسامبر ۲۰۰۶ میلادی نیز ۹۰.۷ درصد سهام مجتمع بندری داوائو را خریداری کرد و برای مدت ۱۰ سال عهده‌دار مدیریت محموله‌ها در این بندر شد.

ICTS همچنین در ترمینال کانتینری میندانائو و لاگونا اینلند نیز مسئول مدیریت عملیات‌ها و کانتینرها می‌باشد.

* چین، ترمینال کانتینری بین‌المللی یانتای: از آوریل سال ۲۰۰۷ میلادی تاکنون این شرکت کلیه‌ی فعالیت‌های عملیاتی و مدیریتی ترمینال دولتی یانتای گانگتونگ را بر عهده دارد. در سال ۲۰۱۴ میلادی، در پی تغییراتی که از سوی دولت چین در این بندر اعمال شد، شرکت ICTS ۵۱ درصد سهام این ترمینال را خرید. ترمینال در استان شاندونگ واقع شده است.

* اندونزی، ترمینال کانتینری ماکاسار: در ماه مه سال ۲۰۰۶ میلادی این شرکت 95 درصد سهام این ترمینال که متعلق به شرکت سنگاپوری Portek Systems و شرکت خدمات کانتینری PT Makassar بود را خریداری کرد.

* برونئی، ترمینال کانتینری موارا: در ۲۱ ماه مه سال ۲۰۰۹ میلادی مقامات این شرکت طی قراردادی کلیه‌ی عملیات و نگه‌داری از این ترمینال بندری را بر عهده گرفتند. این قرارداد ۴ ساله بوده و تا ۲ سال قابل تمدید است.

* اندونزی، اسکله‌ی ۳۰۰-۳۰۳: در ماه جولای سال ۲۰۱۲ میلادی این شرکت تمام سهام OlahJasaAndal که اپراتور اسکله‌های ۳۰۰-۳۰۳ در بندر تانجونگ بود را خریداری کرد.

* پاکستان، ترمینال کانتینری بین‌المللی پاکستان: از اکتبر ۲۰۱۲ تا جولای ۲۰۱۳ میلادی این شرکت در ۳ وعده، ۶۴.۵۳ درصد سهام ترمینال کانتینری بین‌المللی پاکستان را خرید. این شرکت همچنین از سال ۲۰۰۲ میلادی برای ۲۱ سال امتیاز بندر کراچی را در اختیار خواهد داشت.

* استرالیا، ترمینال کانتینری بین‌المللی ویکتوریا: در ۲۹ آوریل ۲۰۱۴ ICTSI طی قراردادی برای مدت زمان ۲۶ سال همه‌ی فعالیت‌های مربوط به طراحی، ساخت، کمیسیون، و عملیات‌های پارک کانتینری وب‌داک در شرق ملبورن استرالیا را بر عهده گرفت.

فعالیت درقاره‌ی آمریکا

* برزیل، ترمینال کانتینری سوآپ: در آوریل سال ۲۰۰۱ میلادی مقامات این بندر برزیلی اعلام کردند که ICTSI در مناقصه‌ای که برای مدیریت و عملیات‌های مربوط به این بندر برای مدت ۳۰ سال ترتیب داده شده بود، پیروز شده است.

* اکوادر، ترمینال کانتینری و چند منظوره: در ماه مارچ سال ۲۰۰۷ میلادی این شرکت فیلیپینی رسما برنده‌ی مناقصه‌‌ی ترمینال کانتینری و چند منظوره‌ی بندر گوایاکوئیل (Guayaquil) اکوادر شد. از این رو برای مدت ۲۰ سال امتیاز مربوط به مدیریت و عملیات‌های این بندر به ICTSIسپرده شد. در آگوست ۲۰۰۷ ICTSI شرکتی با نام Contecon Guayaquil SA تاسیس کرد و ۶۵ درصد سهام کل اکوادور را خریداری کرد.

* آمریکا، ترمینال ۶ بندر پورتلند: در ماه مه سال ۲۰۱۰ میلادی به مدت ۲۰ سال عملیات‌ کانتینری و تجهیزات بار فله‌ی خشک ترمینال ۶ بندر پورتلند را در اختیار گرفت. این اولین پروژه‌ی شرکت ICTSIدر آمریکا بود. این قرار داد، همچنین، از لحاظ مالی بزرگ‌ترین قرارداد تاریخ این شهر بود.

* کلمبیا، پروژه‌ی ترمینال کانتینری بوئناونتورا: در جولای ۲۰۰۷ میلادی مقامات ICTSI موفق شدند تا برای احداث و توسعه‌ی ترمینال کانتینری در بندر بوئناونتورا به توافق برسند. بنابر این قرارداد، سهام دو شرکت پانامایی به ICTSI ‌رسید و کنترل این شرکت بر منطقه‌ Sociedad Puerto Industrial Aguadulce افزایش ‌یافت.

* آرژانتین، ترمینال کانتینری لا‌ پلاتا: در اکتبر ۲۰۰۸ میلادی قراردادی ۳۰ ساله میان مقامات این شرکت و مقامات ترمینال آرژانتینی برای مدیریت و کنترل عملیات‌ها در این ترمینال منعقد شد. این قرارداد پس از اتمام برای ۳۰ سال دیگر هم قابل تمدید است.

* مکزیک، بندر مانزانیلو: در نوامبر ۲۰۰۹ توسعه و عملیات‌های ترمینال کانتینری شماره‌ی دو این بندر برای ۳۴ سال به ICTSI سپرده شد.

*هندوراس، ترمینال کانتینری و محموله‌های عمومی: در فوریه‌ سال ۲۰۱۳ در مزایده‌ای که برای طراحی، تامین مالی، احداث، نگه‌داری و عملیات‌ها در ترمینال کانتینری و محموله‌های عمومی بندر پورتو کورتِس هندوراس برای مدت زمان ۳۰ سال برگزار شد، این شرکت فیلیپینی برنده شد.

*مکزیک، ترمینال دریایی بندر توکسپان: در ۲۷ ماه مه سال ۲۰۱۵ میلادی ترمینال این شرکت 100 درصد سهام ترمینال کانتینری دریایی توکسپان را خریداری کرد.

فعالیت در اروپا، خاورمیانه و آفریقا

* لهستان، ترمینال کانتینری بالتیک: در ماه مه سال ۲۰۰۳ میلادی این شرکت توانست برای یک دوره‌ی ۲۰ ساله امتیاز توسعه، مدیریت و عملیات‌ این ترمینال را تصاحب کند. این شرکت، همچنین در لهستان، 100 درصد سهام ترمینال کانتینری Baltycki Terminal Kontenerowy را خرید.

* گرجستان، ترمینال کانتینری باتومی: در سپتامبر ۲۰۰۷ میلادی ICTSI برای مدت ۴۸ سال اداره‌ی تجهیزات مدیریت محموله‌های بندر باتومی جمهوری گرجستان را در اختیار گرفت.

* کرواسی، ترمینال کانتینری گیت آدریاتیک: در مارچ ۲۰۱۱ مقامات این شرکت فیلیپینی توانستند طی قراردادی برای مدت ۳۰ سال ترمینال کانتینری گیت آدریاتیک (Adriatic Gate)را در اختیار بگیرند.

* ماداگاسکار، ترمینال کانتینری بین‌المللی توآمسینا: در ژوئن سال ۲۰۰۵ مقامات این شرکت توانستند برای مدت زمان ۲۰ سال ملیه‌ی عملیات‌ها، مدیریت، تامین مالی، توانمندسازی، و توسعه‌ی این ترمینال کانتینری بین‌المللی واقع در بندر توآمسینا(Toamasina) را بر عهده بگیرند.

* نیجریه، ترمینال کانتینری بین‌المللی لِکی: در نوامبر ۲۰۱۲ میلادی طی امضای تفاهم‌نامه‌ای، برای مدت ۲۱ سال کلیه‌ی عملیات‌های ترمینال نیجریایی لِکی (Lekki) به ICTSI سپرده شد.

*جمهوری دموکراتیک کنگو: در ژانویه‌ی ۲۰۱۴ میلادی مقامات این شرکت فیلیپینی در طی یک قرارداد وارد سرمایه‌گذاری مشترک با La Societe De GestionImmobiliereLengo(SIMOBILE) شدند. این شرکت متعهد شد تا در کنار رودخانه‌ی کنگو ترمینالی کانتینری تاسیس کند و خود مدیریت و عملیات‌ این ترمینال را در اختیار بگیرد. ICTSI 60 درصد و SIMOBILE 40 درصد سهام این ترمینال را در اختیار خواهند داشت.

* عراق، ترمینال بصره گِیت‌وِی: در آوریل ۲۰۱۴ میلادی طی قراردادی که میان ICTSI و شرکت بنادر عراق منعقد شد، شرکت فیلیپینی مسئولیت عملیات‌ها، توسعه و بهبود این ترمینال کانتینری واقع در بندر ام‌القصر (Umm Qasr) را برعهده گرفت.