چین برای دورزدن تعرفه‌های آمریکا به کشور‌های آسیایی روی آورد

با نزدیک شدن به اجرای تعرفه‌های جدید تجاری آمریکا از اول آگوست، چین با بهره‌گیری از مسیر‌های غیرمستقیم در کشور‌های آسیای جنوب شرقی از جمله ویتنام و اندونزی، تلاش می‌کند تا صادرات خود به بازار‌های غربی را حفظ کند. این روند نه تنها الگو‌های تجارت جهانی را تغییر داده، بلکه بنادر منطقه‌ای و زنجیره‌های تأمین جهانی را نیز دستخوش تحولات اساسی کرده است.

کد خبر: ۱۰۳۵۳۷

تاریخ: ۱۷ تير ۱۴۰۴ - ۱۱:۰۱

به گزارش گروه بین‌الملل مانا، در آستانه اجرای تعرفه‌های جدید آمریکا، صادرکنندگان چینی مسیرهای تجاری خود را به سمت کشورهای آسیای جنوب شرقی تغییر داده‌اند تا از تبعات اقتصادی این سیاست‌ها در امان بمانند. بر اساس گزارش خبرگزاری رویترز، این تغییرات در مسیر صادرات چین موجب دگرگونی‌هایی در خطوط تجارت جهانی و لزوم بازتنظیم عملیات لجستیکی در سطح بین‌المللی شده است.
گزارش اداره سرشماری ایالات متحده نشان می‌دهد که صادرات مستقیم چین به آمریکا در ماه مه ۲۰۲۵ میلادی نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۴۳ درصد کاهش یافته و به ۱۵ میلیارد دلار رسیده است. در همین حال، صادرات کلی چین با رشد ۴.۸ درصدی مواجه بوده که عمدتاً ناشی از افزایش ۱۵ درصدی تجارت با کشورهای آسه‌آن و رشد ۱۲ درصدی تجارت با اتحادیه اروپا است.
آمار مراکز حمل‌ونقل آسیای جنوب شرقی نشان‌دهنده تلاشی هماهنگ برای ارسال غیرمستقیم کالاهای چینی به بازارهای غربی است. در این میان، ویتنام به عنوان یک کانال حیاتی برای صادرات مجدد عمل کرده است. بنا بر گزارش شرکت مشاوره کپیتال اکونومیکس، در ماه مه ۳.۴ میلیارد دلار از کالاهای صادراتی چین از طریق ویتنام منتقل شده که رشدی ۳۰ درصدی را نشان می‌دهد. صادرات غیرمستقیم از طریق اندونزی نیز با افزایش ۲۵ درصدی، به حدود ۸۰۰ میلیون دلار رسیده است.
اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، هشدار داده است که پس از پایان مهلت توقف تعرفه‌های متقابل ترامپ در تاریخ ۹ جولای، ممکن است تعرفه‌های بیشتری اعمال شود. او افزود افزایش این تعرفه‌ها از اول آگوست اجرایی خواهد شد.
مارک ویلیامز، اقتصاددان ارشد آسیا در کپیتال اکونومیکس، با اشاره به تجربه جنگ تجاری قبلی گفت: «در گذشته شاهد کاهش واردات آمریکا از چین و در عوض افزایش واردات از کشورهایی مانند ویتنام و مکزیک بودیم.»
همزمان، گزارش فایننشال تایمز نیز حاکی از آن است که تمرکز صادرات غیرمستقیم بر دور زدن تعرفه‌ها باعث تغییرات چشمگیر در فعالیت بنادر منطقه‌ای شده و ظرفیت عملیاتی بنادر جنوب شرقی آسیا به طور محسوسی افزایش یافته است.
هند نیز به‌عنوان یک بازیگر در حال ظهور در صادرات، شاهد رشد ۱۷ درصدی صادرات به ایالات متحده در ماه مه بوده که بخشی از آن به‌دلیل رونق تجارت الکترونیک است. در همین حال، واردات قطعات از چین و هنگ‌کنگ به هند ۲۲.۴ درصد افزایش یافته که نشان می‌دهد مونتاژ و صادرات مجدد کالاهای چینی در این کشور در حال گسترش است. به گفته آجی سریواستاوا، بنیان‌گذار ابتکار تحقیقات تجارت جهانی، این روند بیانگر انعطاف‌پذیری زنجیره‌های تأمین در برابر فشارهای تعرفه‌ای است.
تحولات تجاری به خاورمیانه نیز کشیده شده است؛ صادرات چین به امارات متحده عربی در ماه مه ۲۰ درصد افزایش یافته و به ۱.۱ میلیارد دلار رسیده است. این امر جایگاه بنادر منطقه‌ای در کشورهای خلیج فارس را به‌عنوان جایگزین‌های بالقوه برای چین تقویت کرده است.
به طور کلی، استفاده فزاینده چین از کشورهای ثالث برای تغییر مسیر صادرات، موانع لجستیکی پیچیده‌ای برای شرکت‌های حمل‌ونقل، اپراتورهای بندری و مقامات گمرکی به وجود آورده و شناسایی مبدأ واقعی کالاها را دشوار کرده است. انتظار می‌رود این روند در صورت اجرای تعرفه‌های جدید آمریکا ادامه یافته و نقشه تجارت جهانی را بیش از پیش دستخوش تغییر کند.
از سوی دیگر، آمریکا به‌زودی تعرفه‌های جدیدی را اعلام خواهد کرد. در حالی که برخی کشورها در تلاش‌اند با واشنگتن به توافق برسند و از شدیدترین پیامدهای این سیاست‌ها در امان بمانند، مذاکرات متعددی تا پیش از اول آگوست در جریان است. اتحادیه اروپا اعلام کرده در مذاکرات با آمریکا پیشرفت‌هایی حاصل شده و همچنان برای رسیدن به جمع‌بندی نهایی تلاش می‌کند.
استفان کورنلیوس، سخنگوی صدراعظم آلمان، در کنفرانسی خبری گفت: «زمان در حال گذر است. آلمان همچنان از استراتژی کمیسیون اروپا در مذاکرات حمایت می‌کند، چرا‌که این موضوع دارای ابعاد پیچیده‌ای است.»
در این میان، دونالد ترامپ بار دیگر از اختیارات تعرفه‌ای خود به‌عنوان ابزاری برای اعمال فشار ژئوپلیتیکی استفاده کرده و تهدید به اعمال مالیات ۱۰ درصدی بر واردات از کشورهایی کرده که با سیاست‌های بریکس همسو می‌شوند.
وزیر خزانه‌داری آمریکا تأکید کرد که ۱۸ شریک تجاری در اولویت مذاکرات قرار دارند و انتظار می‌رود طی ۴۸ ساعت آینده چند توافق مهم اعلام شود. در حال حاضر تنها توافقاتی مقدماتی با بریتانیا، چین و ویتنام حاصل شده و مذاکرات با ژاپن نیز همچنان ادامه دارد.